Categoría: Programa expositivo 2024

Os síntomas do noso tempo son únicos. Retratando o espazo público e os seus habitantes, os rituais contemporáneos parecen reflectir simbólicamente aspectos da nosa cultura na súa diversidade e conflicto. O Sur de Gales foi a cuna da Revolución Industrial e tamén é hoxe unha das rexións á vangarda en experimentar os efectos dun mundo postmoderno e post-industrial.

O sur de Gales é a área máis poboada do suroeste do Reino Unido. No pasado un dos máis importantes exportadores de carbón e aceiro do mundo, o sur de Gales contemporáneo lidia coas consecuencias da transición dunha economía productiva a outra baseada nos servizos e as finanzas, proceso que comeza nos anos 80 co goberno de Margaret Thatcher, que desmantela as minas de carbón e introduce as bases dunha nova economía. Estes cambios, establecidos tras a derrota da folga dos mineiros, afectaron severamente ás clases traballadoras, aumentando o desemprego e provocando o subsecuente empobrecemento de amplos sectores da sociedade.

Desde a barra do bar observo a un home duns sesenta anos que acaba de entrar. Leva un traxe desvencijado e unhas lentes de sol moi pequenas para a súa cara. Sen mediar palabra diríxese ao improvisado escenario, toma o micrófono. As poucas persoas que están nese bar mantéñense alleas á escena, teñen a mirada fixa nas súas pintas a medio terminar. Empeza a música.

As fotografías que conforman a exposición TA-RA. Gales 2013-2022 son o relato dunha década de vida no Reino Unido, en concreto no País de Gales. A experiencia que describe Sebastián Bruno na súa obra é unha mestura de estrañeza e familiaridade, marcada por acontecementos sociopolíticos históricos e actuais, como son doce anos de políticas de austeridade, o Brexit e a crise económica actual. Trátase dun percorrido por personaxes, terreos e texturas que conforman o tecido cotián do lugar, o cal revela unha interpretación alternativa e aberta dun país en proceso de cambio.

Cunhas imaxes tan orixinais como clásicas, Sebastián Bruno describe a sociedade actual de Gales mediante o retrato, xénero fotográfico por antonomasia, para captar o instante en que a máscara social tapa ao individuo, nun xogo irónico, mordaz e tenro á vez. Destacan, no autor arxentino, a coherencia visual nun proxecto de longo percorrido no tempo e a súa firme vontade de expresarse a través da linguaxe da fotografía, na procura dun estilo propio sen concesión ás modas.

TA-RA foi o Proxecto gañador do Premio Mallorca de Fotografía Contemporánea 2022 pola súa inserción no discurso da fotografía contemporánea, así como a exploración que leva a cabo dun territorio europeo, coa intención de indagar no máis íntimo das persoas que o habitan.

Defínese «transitar» como a acción de pasar dun sitio a outro polo espazo público. Narrar o mercado, non como punto de encontro , senón dende o baleiro, dende o tránsito, fóra da aposta pola súa vida. Forzarnos a limitar a ollada. Desprovisto de contido, de actividade, de misión, que é un mercado?

Petit mon amour parte da mirada dun neno a principios dos anos 70 polo barrio da Tinería de Lugo, popularmente coñecido como o barrio chinés da cidade. «Situado dentro da Muralla, os meus tíos tiñan unha tenda de ultramarinos onde misteriosamente para min só acudían mulleres a comprar -relata o autor-. Como os vistábamos varias veces ao ano coñecín a moitas mulleres que se dedicaban á prostitución, un concepto descoñecido para min a esas idades».

«Recordo o cariñosas que eran comigo, especialmente A Tere, que sempre me colmaba de agasallos e carantoñas. Anos máis tarde, consciente do que pasaba naquel barrio, quixen volver vela, manter unha conversación de adulto e agradecerlle eses recordos marabillosos e indelebles da miña infancia, pero non foi posible, porque morrera dous anos antes. Esa ausencia roldou pola miña cabeza moito tempo, algo no meu interior impulsábame a contar dalgunha maneira esa historia e aos poucos fun desenvolvendo a idea de acometer un traballo sobre a prostitución, sin intentar orientar nin posicionar a opinión do espectador».

Fronte ao bombardeo constante de estímulos e imaxes, unha xeración trata de edificarse e redireccionar un camiño herdado cheo de obstáculos no que ademais se lles obriga a correr. Devandito camiño non está exento de contradicións, a mirada está posta cara adiante pero non hai unha noción segura de futuro e téntase seguir o ritmo dunha marcha que supera a súa condición física. A necesidade de frear é unha idea que se revela, pero quedar atrás dá moito medo.

«Quero poder lembrarnos sen ese cansazo, ignorando a urxencia de chegar a unha meta concreta, que a imaxe conxelada interpele á importancia dunha pausa desde a que poder sentir, con consciencia, que nos temos protexido e alixeirado o paso mutuamente».

Paisaxes e detalles dunha cidade recoñecible… ou non. Todos os contextos son tratados coa mesma sinxeleza e neutralidade, formando parte dun pequeno gran universo onde sobresae a beleza no ordinario (e ao revés).

Os recunchos de Usual Corners poderían formar parte de calquera lugar: Pablo Luaces rexistra o seu particular mundo de grafiti, edificios, trens, elementos abandonados e demais imaxinario dunha contorna urbana que se antolla universal.

Na era da hiperconectividad, os teléfonos móbiles convertéronse en testemuñas silenciosas da nosa intimidade. Mentres gozamos dunha conectividade sen precedentes, sometémonos a unha vixilancia constante. En 2013, Alva Martín inicia o proxecto sentinel, programando o seu teléfono para capturar unha imaxe cada vez que mira a pantalla. Unha década despois, decenas de miles de fotografías revelan fragmentos de privacidade voluntariamente cedida.

sentinel desafíanos a reconsiderar a nosa relación coa tecnoloxía e cuestiona como normalizamos a vixilancia. A obra convida o espectador a contemplar estas imaxes non só como un arquivo documental e persoal, senón como un reflexo colectivo de nosa propia complicidade nesta vixilancia consentida, urxindo unha reflexión profunda sobre as implicacións da nosa vida dixital.

Retaguardia é un proxecto que retrata a mocidade post-pandemia inmersa nas subculturas underground das grandes cidades. Mozos que abrazan os sons e estéticas de décadas pasadas e establecen unha conexión coas xeraciones que formaron parte destas escenas.

O traballo de Jesús Umbría recolle dous tempos: por unha banda, o vivido polo propio autor fai tres décadas e, por outro, o momento actual no que cohabita con mozos que volven a reivindicar a estética e revivir os dilemas desas minorías. Mediante a creación de imaxes orixinais e o uso do retrato, reflexiónase sobre a identidade, a necesidade de pertenza e a transversalidade social. O obxectivo é capturar a esencia desta comunidade e o resultado un proxecto onde a diversidade florece con forza.

Tinto® é un proxecto en curso que reflexiona sobre o exercicio a mercantilización de todas as cousas deste mundo. Partindo do río Tinto, un caudal vermello de 100 quilómetros de longo que está na provincia de Huelva, ao sur da península ibérica, que foi explotado polos seus recursos naturais de diversas maneiras desde hai moitos anos, a autora poñe o foco nos problemas socioambientais derivados da súa explotación.

Este traballo rastrea mostras do que estas diferentes actividades industriais van deixando ao seu paso: lixo mineiro, residuos tóxicos e natureza cristalizada. O proxecto xera así tamén unha sorte de arqueoloxía industrial e permíteme seguir o rastro do prezo das “cousas” que extraemos da terra. A conca do río Tinto é unha paisaxe explotada: é unha zona de sacrificio, onde o territorio ofrécese e ponse ao servizo do desenvolvemento económico e do modelo capitalista. reflicte como esta contorna foi cualificada, monetizada e posta ao servizo da actividade económica por encima da vida.

A Revolución Inconclusa é unha testemuña fotográfica que rexistra intensamente o turbulento período de estalido social que comeza un 18 de outubro do ano 2019 e culmina cun dilatado e desgastado proceso constituínte no ano 2023.

Neste rexistro-exercicio-ensaio o autor non busca só lembrar, senón tamén resistir e reconstruír activamente a memoria dun país marcado por abxeccións, violacións aos dereitos humanos e unha desconcertante e histórica amnesia colectiva.

Por medio da incorporación de material audiovisual, amplíase a mirada e expanden os sentidos para nutrir ao espectador(a) con capas de interpretación, localizándoo e transportándoo ao emocionante e vibrante primeiro paso dun cambio sociopolítico que, sen buscalo, pretendeu ser pioneiro a nivel mundial en reivindicacións políticas, sociais e ambientais pero que despois de deambular pola traxedia acabou na farsa.

En cada edición, FFoco intenta abrir unha xanela en Galicia para mollar a mellor e máis recente creación fotográfico latinoamericana.